Aklın yolu birdir, üçüncü kısım

Birbirinden bağımsız olarak sevdiğim sanatçıların birbirlerinin işlerinden bahsettiğini görmenin sevinci başka oluyor -- şu kaosun içinde sahiden de bir anlamın, bir bütünlüğün, ortak mizaçta insanların bir kardeşliğinin var olduğuna inanasım geliyor. Douglas Hofstadter'ın, özellikle Gödel, Escher, Bach yoluyla, üzerimizdeki emeği mâlum. Döne döne Hofstadter okuma döneminden yıllar sonra, ağır bir Exercices de Style vakasının üzerine, Hofstadter'ın çeviri konulu kitabı Le Ton beau de Marot içinde uzun uzun Exercices de Style'den ve bu kitabın değişik dillerdeki çevirilerinden bahsettiğini görünce, içimde, aklın yolunun bir olabileceği yönünde belli belirsiz bir şüphe parıldamıştı.

Sonra, Edward Gorey hadisesiyle tümüyle rastlantı sonucu karşılaşıp, eserlerini takip etmeye başladım. Awdrey-Gore Legacy öyküsü, bu öyküdeki "kombinatorik cinayet romanı" esprisi, işin içinde bir Oulipo parmağı olduğu yönünde son derece güçlü bir karine sunuyordu. Zaman içinde bunu da çözdük -- Gorey, 1998'de, Amazon.com'un en sevdiği kitaplarla ilgili sorularına verdiği cevapta hayatta en sevdiği kitabın Exercices de Style olduğunu, bu kitabı "yaratıcı ilhamın denektaşı" olarak gördüğünü, tekrar tekrar okumaktan bıkmadığını söylüyordu. Her şey olacağına varıyordu.

Üçüncü golü ise, bu yıl, önce New Yorker'daki ilüstrasyonlarından, sonra Hollanda'da sağda solda karşıma çıkan işlerinden tanıyarak yavaş yavaş "en sevdiğim Hollandalılar" arasına giren Joost Swarte attı ("okumanın zararları" konulu takvim/kartpostal çalışmasını, mesela, kesinlikle çağımızın bir klasiği olarak görüyorum). Yeni bir dergi ondan sevdiği bir edebi eseri resimlemesini isteyince, tabii ki, mahut kitabı seçmişti:
***

Yine de, bu konudaki rekorun David Bellos'da olduğunu söylemeliyim. David Bellos'un Perec ve Jacques Tati işleriyle beni nasıl şaşırttığını yazmıştım daha önce; ama, aynı adamın bir de üç ciltlik popüler matematik klasiği "Rakamların Evrensel Tarihi"nin çevirmenlerinden biri olması olacak iş midir ?

Seçim

Bugünleri de mi görecektik; bu yaştan sonra oy vermeye değer, söylenmesi gerekenleri söyleyen, dürüst, bilgili, başarılı politikacıların meclise girme ihtimalini görmek de varmış. Müesses nizamcılar doğru söylüyor, oyların boşa gitmemesini sağlamak, İstanbul'da Ufuk Uras ve Baskın Oran'a vermek lazım.

Ali Teoman Germaner Retrospektifi

İş Sanat (Kibele) galerisinde, 23 Haziran'a kadar.

Serginin sitesi, bir haber.